• Destek
  • Üye Ol
  • Yazar Girişi
  • Abone Ol
0 553 423 00 17 kibelekulturs@gmail.com
Kibele Kültür Sanat Dergisi | Hayatı Doğuran Sanat  |  Hatice DÖKMEN
  • Hakkımızda
  • Künye
  • Dergiler
  • Galeri
  • E-Dergi
  • Yazılar
    • Edebiyat
      • Şiir
      • Roman
      • Öykü
      • Deneme
      • İnceleme
      • Anlatı
      • Araştırma
    • Kitaplar
      • Kitap İncelemeleri
      • Yeni Çıkanlar
    • Tiyatro
    • Sinema
  • Yazarlar
  • İletişim
  • Üye Ol
No Result
View All Result
  • Hakkımızda
  • Künye
  • Dergiler
  • Galeri
  • E-Dergi
  • Yazılar
    • Edebiyat
      • Şiir
      • Roman
      • Öykü
      • Deneme
      • İnceleme
      • Anlatı
      • Araştırma
    • Kitaplar
      • Kitap İncelemeleri
      • Yeni Çıkanlar
    • Tiyatro
    • Sinema
  • Yazarlar
  • İletişim
  • Üye Ol
No Result
View All Result
Kibele Kültür Sanat Dergisi | Hayatı Doğuran Sanat  |  Hatice DÖKMEN
No Result
View All Result
Home Genel

GEÇMİŞİN GÖRÜNMEZ KAFESİ

Esma Obut Yokuş . Esma Obut Yokuş
15 Kasım 2026
. Genel
0
0
SHARES
96
VIEWS
Share on FacebookShare on Twitter

GEÇMİŞİN GÖRÜNMEZ KAFESİ

        İsviçreli psikiyatrist Carl Gustav Jung’a atfedilen meşhur bir söz vardır:

 “Bilinçdışını bilinçli hale getirene kadar, o hayatını yönetecek ve sen buna kader diyeceksin.”

     Bu söz son yıllarda sıkça paylaşılıyor. Kimileri bunu kaderi inkar eden bir düşünce gibi yorumluyor, kimileri ise yaşadığı her olumsuzluğu açıklayan bir anahtar olarak görüyor. Oysa mesele bundan çok daha derin. İnsan, başına gelen olumsuzluklar karşısında bir anlam arar. Çünkü belirsizlik zihni rahatsız eder. Kimi zaman suçu kendine yükler, kimi zaman anne babasına, kimi zaman topluma, kimi zaman da kader diyerek konuyu kapatır.

    Elbette insanın geçmişine dönüp bakması, kendisini anlamaya çalışması son derece kıymetlidir. Bu, psikolojide oldukça doğal kabul edilen bir eğilimdir. Ancak burada gözden kaçırılmaması gereken bir ayrım vardır. Bir davranışın nedenini anlamakla, o davranışın bütün sorumluluğunu geçmişe yüklemek aynı şey değildir.

   Psikoloji alanında yapılan çalışmalar, çocukluk deneyimlerinin ve erken dönem ilişkilerinin insanın duygusal gelişiminde önemli bir yere sahip olduğunu göstermektedir. Aaron Beck‘in bilişsel yaklaşımı ve Jeffrey Young‘ın geliştirdiği şema terapi modeli geçmiş deneyimlerle şekillenen düşünce ve inanç kalıplarının yetişkinlikte ilişkilerimizi, korkularımızı, kaygılarımızı ve olayları yorumlama biçimimizi etkileyebildiğini ortaya koymuştur. Aynı şekilde gelişim psikolojisi, yaşamın ilk yıllarının beyin gelişimi açısından kritik olduğunu kabul eder. Ancak bilim bize hiçbir zaman“İnsan artık tamamen çocukluğunun ürünüdür.”demez. Beynin yaşam boyu değişebilme ve yeni bağlantılar kurabilme özelliği olan nöroplastisite, insanın öğrenmeye, değişmeye ve kendini yeniden inşa etmeye devam ettiğini gösterir. Dolayısıyla insan ne geçmişinden bütünüyle bağımsızdır ne de onun değişmez bir sonucudur.

   Ne var ki, son yıllarda bu bilimsel bilgilerin popüler kültürde zaman zaman bağlamından koparıldığına da şahit oluyoruz. “Alternatif terapi”, “bilinçaltı temizliği”, “atalardan aktarılan yükler”, “enerji blokajları” gibi başlıklar altında sunulan bazı uygulamalar, bilimsel dayanağı bulunan psikoterapi yöntemleriyle aynı zeminde değerlendirilebiliyor. Burada önemli bir ayrım yapmak gerekir. Aile içindeki davranış örüntülerinin, ilişki biçimlerinin ve bazı travmatik deneyimlerin etkilerinin kuşaklar boyunca devam edebilmesi psikolojinin araştırdığı gerçek bir olgudur. Ancak bu, bugün yaşadığımız her psikolojik sorunun geçmiş kuşaklardan aktarılan görünmez bir yükten kaynaklandığı veya bunun belirli uygulamalarla kolayca ortadan kaldırılabileceği anlamına gelmez.

    Elbette insanların yaşadığı acılar gerçektir. Ancak bazı uygulamalar, kişiyi kendi sorumluluğunu almaya teşvik etmek yerine hayatındaki hemen her sorunu geçmişte yaşanan tek bir olaya bağlama eğilimini güçlendirebilmektedir. Bunun sonucunda kişi, farkında olmadan bugünkü seçimlerini sorgulamak yerine sürekli dünün mahkumu haline gelebilir.

   İşte tam bu noktada önemli bir soru ortaya çıkıyor:

   Eğer çocukluğumuz bizi bu kadar etkiliyorsa, yetişkin olduğumuzda yaptığımız her şeyin sorumluluğu anne babamızın, çevremizin veya atalarımızın mı?

   Kulağa rahatlatıcı geliyor. Çünkü bu bakış açısında suçlu hep başkasıdır.

  “Ben böyleyim çünkü çocukluğum böyle geçti.”

  “Öfkeliyim çünkü babam öfkeliydi.”

  “Kaygılıyım çünkü annem kaygılıydı.”

  “İlişkilerim kötü çünkü çocukken yeterince sevilmedim.”

    Bir noktadan sonra bu cümleler, insanı iyileştiren açıklamalar olmaktan çıkıp onu hareketsiz bırakan mazeretlere dönüşebilir. Oysa psikoterapinin amacı geçmişte suçlu aramak değildir, geçmişi anlamaktır. Çünkü geçmiş açıklayabilir, fakat tek başına mazur göstermez. Bir terapist çocukluk yaralarını fark ettirir, fakat hayatın direksiyonunu sonsuza kadar çocukluğa teslim etmez. Asıl hedef, kişinin bugünkü düşüncelerini, davranışlarını ve seçimlerini değiştirebilecek güce sahip olduğunu fark etmesidir. Bilim de bunu destekler. Nöroplastisite sayesinde insan beyni yeni deneyimlerle değişebilir. Düşünce kalıpları yeniden öğrenilebilir, davranışlar yeniden şekillenebilir, sağlıksız ilişki biçimleri dönüştürülebilir. Yani insan, geçmişinden etkilenir ama geçmişine mahkum değildir.

    Bu yaklaşım, İslam’ın insan anlayışıyla da dikkat çekici biçimde örtüşür.

    Kur’an-ı Kerim’de şöyle buyrulur:

   “Hiçbir günahkar başkasının günah yükünü yüklenmez.”

(En’âm suresi, 6:164)

    Bir başka ayette ise:

   “Şüphesiz Allah, bir toplum kendi durumunu değiştirmedikçe onların durumunu değiştirmez.”

(Ra’d suresi, 13:11)

    Bu ayetler kendi bağlamları içinde değerlendirildiğinde, insanın ve toplumun ahlaki sorumluluğuna ilişkin anlamlı bir kapı aralar.

    Evet, çocukluğumuz bizi etkiler.

    Evet, ailemiz iz bırakır.

    Evet, travmalar gerçektir.

   Ama bunlar, insanın iradesini tamamen ortadan kaldırmaz. Allah insana yalnızca etkilenen bir zihin vermemiştir. Düşünebilen, muhasebe yapabilen, tövbe edebilen, öğrenebilen ve yönünü değiştirebilen bir irade de vermiştir.

  Rabbimizin sonsuz merhameti de burada tecelli eder. Eğer insan sadece çocukluğunun ürünü olsaydı, değişmesi beklenemezdi. Eğer geçmişimiz kaderimizi mutlak biçimde belirleseydi, sorumluluk da adalet de anlamını yitirirdi. Rabbimiz, kimseyi gücünün ötesinde sorumlu tutmaz. Bu yüzden ne yaşadığımız her olumsuzluğu yalnızca kader diyerek açıklamak doğrudur ne de bütün hayatımızı çocukluğumuzun üzerine inşa etmek.

Geçmişimizi inkâr etmek de yanlıştır; ona teslim olmak da.  

Kader, sadece başımıza gelenler değildir. Kader; bize verilen şartlar içinde hangi insan olmayı seçeceğimizdir.

   

 

Yazıyı nasıl buldunuz?

Oy için yıldıza tıkla!

Ortalama Oy / 5. Oy Sayısı

Oyu yok

We are sorry that this post was not useful for you!

Let us improve this post!

Tell us how we can improve this post?

Paylaşarak destek olabilirsiniz!
Önceki Yazı

Atlantike Bakan Teras.

Sonraki Yazı

Aynada Duran Anı/Canan Tümen

Esma Obut Yokuş

Esma Obut Yokuş

1990 yılında Siirt’te doğdu. İlk, orta ve lise öğrenimini Batman’da tamamladı. 2012 yılında Malatya İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Okul Öncesi Öğretmenliği bölümünden mezun oldu. Çeşitli kişisel gelişim ve psikoloji eğitimlerine katılarak insan ruhuna dair bilgisini derinleştirdi. Bir süre Türkiye’de görev yaptı. Eğitim alanındaki deneyimini daha da derinleştirmek ve kariyerine uluslararası bir boyut kazandırmak amacıyla Amerika Birleşik Devletleri’ne yerleşti. Eğitimcilik kimliğinin yanı sıra edebiyata ilgi duyuyordu. Yerel bir gazetede köşe yazarlığı yaparak yazarlık hayatına adım attı. Edebiyat ve düşünce dünyasında yetişkin okura hitap eden deneme ve öyküler kaleme aldı. Kaleme aldığı metinlerde toplumsal meseleleri bireysel psikolojiyle harmanlayarak, okuyucusuna derinlikli anlatımlar sunmayı amaçladı. Yazılarında insan doğasının karmaşıklığını, toplumsal dinamiklerle iç içe geçmiş bireysel deneyimler üzerinden irdelemeyi ön planda tuttu. Sanatın farklı alanlarına da ilgi duyan yazar; ebru sanatı, kaligrafi ve fotoğrafçılıkla da aktif olarak ilgilenmektedir. Bu sanat dallarındaki estetik bakış açısı, yazılarına da yansımakta ve anlatılarına görsel bir derinlik katmaktadır. Disiplinler arası bir perspektifle üretim yapmayı önemseyen yazar, edebi metinlerinde insanı merkeze alan, düşündürürken hissettiren bir dil kurmayı hedeflemektedir.

Sonraki Yazı
Aynada Duran Anı/Canan Tümen

Aynada Duran Anı/Canan Tümen

Bir yanıt yazın Yanıtı iptal et

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

No Result
View All Result

Hakkımızda

Kibele Kültür Sanat Logo

Kibele Kültür Sanat

Merhaba sevgili okur.

Mitolojide Tanrıların anası olarak bilinen Tanrıça Kibele’nin anaç, üretken, hayatın devamını sağlayan özelliklerinin uğruna inandık. Ve onun adını kullanıp Kibele Sanat olarak edebiyatta biz de varız dedik. Edindiğimiz misyonla amacımız; bizden önceki kalem ustalarımızın bayrağını, gelecek kuşaklara ulaştırmak. Çünkü edebiyat dünya tarihini içinde barındıran devasa bir ansiklopedidir… Devamını Oku

Arşivler

  • Kasım 2026
  • Ekim 2026
  • Eylül 2026
  • Ağustos 2026
  • Temmuz 2026
  • Haziran 2026
  • Mayıs 2026
  • Nisan 2026
  • Mart 2026
  • Şubat 2026
  • Ocak 2026
  • Aralık 2025
  • Kasım 2025
  • Ekim 2025
  • Eylül 2025
  • Ağustos 2025
  • Temmuz 2025
  • Haziran 2025
  • Mayıs 2025
  • Nisan 2025
  • Mart 2025
  • Şubat 2025
  • Ocak 2025
  • Aralık 2024
  • Kasım 2024
  • Ekim 2024
  • Eylül 2024
  • Ağustos 2024
  • Temmuz 2024
  • Haziran 2024
  • Mayıs 2024
  • Nisan 2024
  • Mart 2024
  • Şubat 2024
  • Aralık 2023
  • Eylül 2023
  • Ağustos 2023
  • Temmuz 2023

Kibele Kültür Sanat Logo

Kategoriler

  • Anlatı
  • Araştırma
  • Deneme
  • Genel
  • Hakkımızda
  • İnceleme
  • Kitap İncelemeleri
  • Masal
  • Öykü
  • Roman
  • Röportaj
  • Şiir
  • Sinema
  • Sizden Gelenler
  • Söyleşi
  • Tiyatro
  • Yeni Çıkanlar

Son Yazılar

  • Gecikmiş Veda.
  • Noel Dilekleri
  • Aralık
  • Gölgelerin Krallığı.
  • Ay Düştü / Galip Uçar

Copyright 2023 - 2025 Haziran K İ B E L E Kültür Sanat Dergisi Limited Şirketi All Right Reserved. Developer by Fedora Bilişim Teknolojileri İnternet Danışmanlık Hizmetleri Basım Yayın Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi. Bu sitede yayınlanan ses, görüntü, yazı içeren bilgi ve belge, hiçbir şekilde kullanılamaz, izinsiz kopyalanamaz. Tüm hakları K İ B E L E Kültür Sanat Dergisi Limited Şirketi'ne aittir.

KİBELE Abone
No Result
View All Result
  • Hakkımızda
  • Künye
  • Dergiler
  • Galeri
  • E-Dergi
  • Yazılar
    • Edebiyat
      • Şiir
      • Roman
      • Öykü
      • Deneme
      • İnceleme
      • Anlatı
      • Araştırma
    • Kitaplar
      • Kitap İncelemeleri
      • Yeni Çıkanlar
    • Tiyatro
    • Sinema
  • Yazarlar
  • İletişim
  • Üye Ol

Copyright 2023 - 2025 Haziran K İ B E L E Kültür Sanat Dergisi Limited Şirketi All Right Reserved. Developer by Fedora Bilişim Teknolojileri İnternet Danışmanlık Hizmetleri Basım Yayın Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi. Bu sitede yayınlanan ses, görüntü, yazı içeren bilgi ve belge, hiçbir şekilde kullanılamaz, izinsiz kopyalanamaz. Tüm hakları K İ B E L E Kültür Sanat Dergisi Limited Şirketi'ne aittir.